مدیریت و حفظ سلامت متابولیک با افزایش سن، به ویژه در دوران یائسگی، دشوارتر می‌شود. تغذیه مناسب، خواب کافی و تمرینات قدرتی از جمله عوامل کلیدی برای بهبود متابولیسم در این دوران هستند. اما آیا ویتامین‌ها می‌توانند بر سلامت متابولیک تأثیر بگذارند؟
تحقیقات یک مطالعه بالینی تصادفی که در نشریه Menopause منتشر شده، نشان می‌دهد که مصرف مکمل ویتامین D3 به مدت ۹ ماه بر سطوح آدیپونکتین و رزیستین (دو هورمون کلیدی آدیپوکین که نقش مهمی در حساسیت به انسولین، ترکیب بدنی و التهاب دارند) در زنان ۵۰ تا ۶۵ ساله که دچار کمبود ویتامین D بودند، تأثیرگذار بوده است.
آدیپونکتین و رزیستین چیستند؟
آدیپونکتین و رزیستین همانند استروژن، پروژسترون یا سایر هورمون‌های تولید مثل نیستند. این‌ها آدیپوکین‌ها هستند، نوعی پروتئین‌های سیگنال‌دهنده که توسط بافت چربی تولید می‌شوند و به ارتباط با سایر قسمت‌های بدن کمک می‌کنند و در فرآیندهای متابولیک و التهابی نقش دارند.
تأثیر ویتامین D بر این هورمون‌ها
پس از ۹ ماه، زنانی که ویتامین D مصرف کرده بودند، شاهد افزایش ۱۸.۶ درصدی در سطح آدیپونکتین و کاهش ۳۲.۴ درصدی در رزیستین بودند که تغییر قابل توجهی نسبت به گروه دارونما به شمار می‌رود. این ترکیب (افزایش آدیپونکتین و کاهش رزیستین) نشان می‌دهد که اصلاح کمبود ویتامین D ممکن است بر برخی از مسیرهای سیگنال‌دهی مرتبط با سلامت متابولیک تأثیر بگذارد. تعادل این هورمون‌ها می‌تواند به بهبود چندین جنبه از سلامت متابولیک، از جمله ترکیب بدنی، تعادل قند خون و سلامت قلب و عروق کمک کند.
همچنین، باید اشاره کرد که مصرف مکمل ویتامین D تأثیر زیادی بر وضعیت ویتامین D شرکت‌کنندگان داشت. سطوح خون ۲۵-هیدروکسی ویتامین D، که نشانگر اصلی برای ارزیابی وضعیت ویتامین D است، در گروه مصرف‌کننده ویتامین D به میزان ۴۵.۴ درصد افزایش یافت، در حالی که در گروه دارونما ۱۸.۵ درصد کاهش داشت.
با توجه به اینکه ۲۹ درصد از بزرگسالان در ایالات متحده دچار کمبود ویتامین D هستند، مصرف روزانه مکمل، ساده‌ترین و مؤثرترین راه برای بهبود وضعیت ویتامین D به شمار می‌رود. برای زنان بالای ۵۰ سال که دچار کمبود ویتامین D هستند، مصرف روزانه حداقل ۱۰۰۰ واحد بین‌المللی ویتامین D3 به مدت ۹ ماه با افزایش آدیپونکتین و کاهش رزیستین همراه بوده است.
اگر اخیراً سطح ویتامین D خود را بررسی نکرده‌اید، بهتر است این موضوع را با پزشک خود مطرح کنید یا یک آزمایش خانگی ویتامین D انجام دهید. ویتامین D همچنین نقش‌های مهمی در سلامت استخوان‌ها، عملکرد عضلات و ایمنی دارد، بنابراین باید مطمئن شوید که در هر مرحله از زندگی به اندازه کافی از این ماده مغذی حیاتی دریافت می‌کنید.
